Drie nachten, twee werkdagen in Zuid-Soedan, en je kunt een week lang bloggen, oplettend lezertje. Alleen over het hotel kun je heel wat schrijven. ik volsta met te zeggen dat ik vannacht om twee uur boos moest worden om er voor te zorgen dat ik een werkende airco, en dus kans op slaap had. Uiteindelijk gelukt dus om vier uur onder het muskietennet weggedommeld. Vanmorgen, de vrije dag, grootse plannen om met elkaar de stad te gaan verkennen. Het werd wat later dan gepland, er gingen wat minder mensen mee dan gepland. Uiteindelijk toch vertrokken in een al behoorlijk oplopende temperatuur, met een hoge relatieve vochtigheid. Airco in auto’s doen ze hier niet aan, gewoon het raam open. Juba is als veel Afrikaanse plaatsen: plat, stoffig, met vooral onverharde wegen en een lage, steeds uitdijende bebouwing. De stad groeit en dat zie je. Veel in aanbouw, en nu met de zelfstandigheid overal ministeries van het een of ander. Uiteindelijk werden we nog bijna opgebracht omdat ik een foto van overstekende geiten maakte. Die geiten waren niet het probleem, maar achter hen zat een agent in de schaduw op zijn controle plek. Fluiten en roepen, maar wij, van geen kwaad bewust, naar de volgende bestemming, de St Theresa kerk. Van belang vooral voor onze Ugandese reisgenoten, want hun bischop was de stichter van het geheel. Daar aangekomen kwam de fluitende agent ons achterop als passagier van een brommer. Drukke discussies over het feit dat het verboden was foto’s te nemen vanuit een rijdende auto, dat was althans wat ik begreep uit het Arabische gesprek dat volgde. Men heeft hier namelijk als gezamenlijke taal het Arabisch, hoewel de officiële taal sinds de omwenteling Engels is. Onze chauffeur overhandigde een keurige kopie van zijn rijbewijs, want al onze verhalen overtuigde de agent niet. Twee man versterking riepen ook dat het zo allemaal maar niet kon, het feit dat wij hier op uitnodiging waren van de regering maakte aanvankelijk weinig indruk. Uiteindelijk kwam de pastoor van de kerk er bij, een bekende van onze Ugandese vrienden, die met enige overreding een en ander als een nachtkaars deed doven. We konden weer verder. De rest van de dag verdwenen steeds meer mensen uit ons hotel naar vliegveld of verdere bestemmingen in het land. Als de laatste voor die dag stapte ik in een taxi, die mij nog wat rond reed langs markt en over de rivier. Foto’s daarvan heb ik niet, dat was voorlopig even goed zo. Nu zit ik in de vertrek hal, op een lederen fauteuil (of iets dat ooit daarvoor verkocht werd) te wachten tot we gaan vertrekken. Een balie, een hal, en geen transportband. Het vliegtuig staat dertig meter verderop te wachten.

Update: Als in films van voor de vijftiger jaren, we lopen over het veld naar het vliegtuig. Rechts staan 11 zwarte glimmende gepantserde auto’s, een rode loper ligt klaar. Even later in Addis Abeba beelden van de president die ontvangen wordt in Juba.. Midden in het nieuws. Ook op het nieuws: berichten dat Saif Gadhaffi gevangen genomen zou zijn.

Een van de sprekers hier is de eerste gekozen burgemeester van zijn stad in Bolivia, La Paz. Daarna had hij nog een carrière in de centrale regering en werkte bij de wereldbank. Nu reist hij de wereld rond, en deelt zijn uitgebreide ervaring. Een prachtig verhaal van hem over zijn ervaringen als net gekozen, jonge burgemeester, en hoe hij merkte dat mensen altijd ontevreden waren met wat er gebeurde omdat ze niet wisten wat er aan ten grondslag lag. Toen men eenmaal zeggenschap kreeg en zelf kon meebepalen welk budget wanneer waaraan werd uitgegeven, ging het na een paar jaar beter. Met de door de centrale regering aangewezen burgemeesters was het vaak binnen een jaar afgelopen, zij konden nooit de verwachtingen waarmaken, mensen waren snel boos. Inmiddels is bij de laatste verkiezing 65% van de gekozen burgemeesters herkozen. Ook hier heeft decentralisatie een goede rol gespeeld.

De burgemeester sprak zojuist met een Duitse collega in het Duits. Iedereen hier is tenminste in twee talen vloeiend, maar eigenlijk is dat erg weinig. Naast mij zit een Soedanees die zes talen vloeiend spreekt, waaronder Nederlands. En zijn moeder spreekt er acht. Daar kunnen wij Nederlanders nog een puntje aan zuigen.

In ons gezelschap sinds gistermiddag een delegatie uit Uganda. Een uurtje vliegen hier vandaan, en al vijftien jaar bouwen ze daar hun land en democratie weer op. De District Commissaris deelde deze morgen zijn ervaringen met decentralisatie als middel om vrede en stabiliteit te verkrijgen met ons. Een verhaal waar niets op aan te merken viel, en dat veel vragen kreeg vanuit de deelnemers hier. Een levendige discussie als gevolg.

Ondertussen gaan achter het gebouwtje waar wij hier zitten de mensen en auto’s voorbij, en af en toe een groepje koeien met prachtig lange horens. Onverharde wegen, vrouwen in kleurige gewaden of in moderne pakken. Schoolkinderen, zakenmensen, soldaten. Legertrucks en auto’s van allerlei NGO’s.

Zuid Soedan is vier maanden oud en iedereen wil mee doen. Is het niet bij het opbouwen van de democratie, dan wel bij het bouwen en exploiteren van de grondstoffen. Er zitten ook hier veel Chinezen in het hotel.

Zoveel beleefd in Siwa, ik doe er nog een stukje over. Overal rond de oase ruxefnes, zoals de orakel tempel van Alexander. Die heeft hier rondgebanjerd, en men vermoedt dat hij hier zelfs in de regio begraven is. Er wordt druk gezocht naar zijn tombe. Ook een mountain of the dead bezocht, waar van oudsher machthebbers werden bijgezet ik grafkamers. Een paar daarvan hebben stuc wanden en tekeningen en hiëroglyfen. De berg is tijdens de Tweede Wereldoorlog vernield door Engelse soldaten, die hele stukken verwijderden om mee naar huis te nemen. Van af die berg weer een prachtige blik op de omgeving, met alle eilandbergen daarin, de zoutmeren en de 300.000 palmen van de oase. Rondgebanjerd in de oude stad, thee gedronken in het kroegje op de hoek, gewinkeld bij Mahmoud, die zijn eigen ontwerpen laat uitvoeren in zoutsteen. De winkels met dadels uit de oase en de olie, de winkeltjes met proviand (chips en koekjes). De fietsenmaker, de garage, de smid en de kappers. De apotheek en het hospitaal. De soldaten die hier ruim aanwezig zijn vanwege de grens met Libië. De verlopen hippies en de mediatie groepjes die hier iets vinden in de woestijn.

Een mengelmoes van oud en nieuw, eigen en vreemd, nu en toen, aards en spiritueel. De meeste hotelletjes goedkoop en gericht op backpackers, maar ook een paar zeer fraaie ecolodges, waar je zo onder zou willen duiken. Als je de kamers ziet, volledig ingericht met lokale producten, palmhout en leem en wol, wil je direct verhuizen, en hier gaan wonen. Om je vervolgens na een paar weken gruwelijk te vervelen misschien. Maar toch.

Mijn favoriet: Ghaliet, even buiten de stad (zitten op het net). Een lokaal echtpaar liet het bouwen in traditionele stijl. Een eigen bron voedt het zwembad, er is een spa, met allerlei watermassages. Het ontbijt wat we er kregen was eerlijk en heerlijk. Twaalf kamers, en die op de bovenste verdieping hebben een glazen dak zodat je ‘s nachts vanuit je bedje kunt genieten van de sterren. Geen idee wat zo iets zou kosten bij ons, maar hier ben je klaar voor 400 pond per nacht. Ongeveer 60/70 euro. Goed, je moet er voor naar Egypte vliegen en dan 12 uur met de bus, maar dan heb je ook volledige rust en stilte en een kleine stad om ‘s avonds vermaak te zoeken, en de hele grote zandzee binnen bereik. Dus wilt u rust, moet er nog een boek af, wilt u avontuur en afwisseling: Kom naar Egypte!

Alhoewel het hotel een aanfluiting is met een te hoge prijs, is de conferentie zeer de moeite waard. In de ochtend nog wat aarzelend, maar na het eerste half uur zat iedereen er vol in. Goede workshops en discussies, en het stickeren was net als thuis. Hoewel daar de stelling: eerst decentraliseren of eerst ontwapenen niet aan de orde komt natuurlijk. Dit land kent grote uitdagingen, maar van wat ik vandaag zag heeft het ook potentieel die aan te gaan. Benieuwd naar de dag van morgen. Jammer dat mijn camera nu niet goed aan te sturen is, maar dit is de foto waar u het mee moet doen.

Ik heb een bizar bestaan. Zo zit je in de woestijn in je slaapzak, en een paar dagen later heb je een politieke discussie of houd je een praatje in je wethouderspak. Wel in de klamme middaghitte natuurijk, maar toch. Gelukkig een schoon kussen en een schone hele klamboe, dus alles wat hier nu nog rondvliegt kan me niet benaderen vannacht. En er vliegt hier van alles. Het piept en het kraakt buiten van de dieren. Hopelijk zaterdagochtend tijd om een beetje in de stad rond te kijken want dit is wel heel erg weinig land wat ik nu zie.

Vanmiddag gearriveerd in de hoofdstad van Zuid-Soedan, oplettend lezertje. Een typisch Afrikaanse stad, plat, uitgebreid, met een lage bebouwingsdichtheid. geen verharde weg nog gezien van af het vliegveld, ook niet vanuit de lucht. De chauffeur die mij op zou wachten met zijn bordje verwachtte iemand uit een ander vliegtuig, dus het was raden welke auto er voor mij tussen stond. Dat was dan nadat het visum geregeld was. Op zich niet ingewikkeld, we hadden alvast een introductiebrief. Te zien aan de wapperende velletjes bij de balie, is dit de normale procedure. Ook normaal is dat daar honderd dollar voor wordt betaald, en die had ik natuurlijk niet. Wel Euro’s maar die zijn hier kennelijk nog niet welkom. Ik moest maar even gaan wisselen. Kantoor dicht natuurlijk. Gelukkig veel NGO-ers aan de balie, en een daarvan gaf mij honderd dollar voor mijn zeventig Euro, De hotelkamer was niet helemaal wat ik er bij in gedachte had, toen men mij vertelde dat het beste en duurste hotel vol was geboekt maar wij daar een waardige vervanger voor zouden krijgen. Mijn badpak heb ik in ieder geval niet nodig. Doet me aan de Base in Basrah denken, maar daar pasten mijn stekkers altijd wel. Hier zal de elektricien dat voor mij regelen binnenkort, iIn de stad onderweg vrijstaande huizen en lage gebouwtjes. Daaronder het kantoor van de Fist Lady, die zich voor vrouwen en kinderen inzet aan het bordje te zien. Overal blijk van de nieuwheid van het land. Oproepen tot het referendum van afgelopen voorjaar, de vlag op posters als symbool voor vrijheid.

Overal ministeries en kantoren van hulpverleners, gehuisvest in portacabins. De chinezen zijn ook hier al gearriveerd, net als in andere opkomende staten. Het internet is in ieder geval razendsnel en overla aanwezig in dit kamp, dus maar eens een skypegesprekje proberen hier.

Ik weet niet hoe het u vergaat, oplettend lezertje, maar ik slaap op reis niet of nauwelijks. Klaarwakker en moe kijk ik alle vreselijke comedies of probeer op een te klein scherm een film te genieten. Deze vlucht zat er een jonge geestelijke naast mij. Aan zijn uiterlijk te zien zou ik denken, een Kopt, al weet ik niet of ze die hebben in Ethiopië, want daarheen keerde hij terug. Zijn collega’s, ouder en met een duurder hoofddeksel, reisden eerste klas, geheel indachtig de woorden van hun spiritueel voorbeeld. De jongeman naast mij deed zijn hoge hoedje af toen we opgestegen waren en ruilde het in voor een slap maar mooi geborduurd mutsje. Daarna sliep hij de slaap der rechtvaardigen. Nu kan ik hier vier uur genieten van het vliegveld. Naast mij zit een juffrouw in nationale kledij op een platform met allerlei attributen om haar heen, waaronder theekopjes. Ik vermoed dat ze daarin geen thee schenkt.

De landing was prachtig, een mooi landschap met lage heuvels in camouflagekleuren, groen, bruin en geel, hebben ze hier. Op de terminal tv dezelfde beelden als thuis, BBC World. Ik hoop dat ze hier Euro’s accepteren, anders zit ik hier vier uur op een droogje. De Ethiopische valuta zat niet in mijn reisplannen. Die van Zuid Soedan ook niet trouwens..

Ze zitten er al een tijdje, de demonstranten, en het groeit. Ik vermoed dat het ministerie hier dat van BZ is, of iets dergelijks, want het is een populaire plek om je ongenoegen te uiten. Aan beide kanten van de poort zitten ze, de ene groep achter de grote Syrische vlag, de oorzaak laat zich raden. Aan de andere kant net zo’n grote vlag, maar dan die van Egypte. Mogelijk nog steeds de telecomwerkers, die zouden actief blijven beloofden ze.

In Damietta willen ze een vervuilende fabriek gesloten hebben, daar zijn recent doden of in ieder geval een dode gevallen bij de onlusten die dat met zich mee bracht. Maar op deze plek ging het vreedzaam toe, toen ik langs kwam zat men net aan het brood. Niet zo gek want dat komt hier ‘s middags zo heet uit de oven rollen. Voor een pond (15 cent) krijg je er vier mee. Ik kon de verleiding niet weerstaan toen ik langs een bakkerij liep en nam er vier mee, met boter zou het helemaal lekker zijn geweest. De andere drie vonden gretig aftrek bij de boontjesverkoper.

Koud had ik het zand van de Witte en Zwarte Woestijn uit mijn slaapzak geschud, of ik stond al weer op een volgende bus te wachten, oplettend lezertje. Geheel in stijl met de heersende mores hier, met Eid lekker op weg ergens heen. We hadden een grote bus en een kleine, en ergens waren nog twee kleine bussen onderweg. De grote bus was een ramp en werd op de terugweg dan ook vervangen door een beter exemplaar. Het reizen mag hier dan goedkoper zijn dan bij ons, men neemt met ellende net zo min genoegen als wij. Eigenlijk een te lange reis voor zo’n korte trip. Ruim 12 uur waren we onderweg. Van Cairo over El Alamein, naar Marsa Martrouh en langs de Middellandse zee, en dan links af de woestijn in naar de Siwa oase. Er zou een lunchstop zijn in Marsa Martrouh, maar buiten het seizoen waren alle restaurants dicht. Dan maar weer chips en koekjes, dat gaat ook heel goed.

Na achten kwamen we aan in de oase. Alsof ik de Sheltering Sky binnen reed, anders kan ik het niet beschrijven. Na het eten even het dorpsplein op. Een woestijnstad in het teken van tripjes met 4wd, Als Bahariya, maar nog echter. Siwa heeft een oude stad in zijn kern, die verlaten is en door regenval begin vorige eeuw tot een fraaie ruxefne is vervallen. Hier en daar wordt er weer een en ander hersteld, allerlei buitenlanders vinden dat deze stad behouden moet blijven. De eigen bevolking wil graag moderne huizen. Niet dat dat winst is, die zijn vermoedelijk warmer en minder comfortabel dan de oorspronkelijke lemen bouw. Maar het maakt de stad tot een mengeling van lege oude huizen, verlaten bouwsels, onaffe nieuwe huizen en affe nieuwe huizen. Allemaal grondgebonden woningen, hoogbouw doet men niet aan hier, sinds men zich niet meer hoeft te wapenen tegen invallen van Bedouinen. De Siwa bewoners zijn Berbers, ze zien er anders uit dan de rest. Ze leven van dadel- en olijfoogst, zoutwinning en toerisme. Dat u nog thuiszit!

Het leuke van vliegvelden tegenwoordig is het snelle openbare net. Dat stelt mij in staat hier midden in de nacht een blog te uploaden terwijl ik ondertussen ook kan genieten van allerlei leuke filmpjes. Thuis is het maar behelpen, en twitteren lukt nauwelijks meer, om mij onduidelijke reden.

Vanavond was een bijeenkomst van het reisbureau waarmee ik mijn tweede woestijntripje maakte, naar Siwa. U heeft nog wat blogjes tegoed daarover van mij, dus stay tuned. Deze groep was vrijwel geheel Egyptisch. Nauwelijks herkenbaar vanavond in hun driedelig grijs vanaf het werk, of zonder hoofddoek tegen de zon. De reisleider vroeg mij wat ik zou stemmen, als ik dat mocht, ik was nu toch al bijna Egyptisch. Keuze genoeg. Zelf had hij zijn vader verteld dat hij die Moslim Broeders wel aardig vond. Pa kreeg een rolberoerte. Deze groep, dat had ik al gemerkt, bestond uit brave moslims. Ze baden zo vaak als kon, voor reizigers zijn er allerlei ontheffingen. Maar ze wilden ook een leuk leven hebben, en het gemengd reizen was daar een onderdeel van. Met of zonder hoofddoek, ze gingen ongedwongen met elkaar om. Niet zo vrij als bij ons, maar zeker ook niet ongemakkelijk of stijf. Religie is hier gewoon een deel van het dagelijks bestaan, veel meer dan bij ons. Echt seculier, zonder geloof, dat is hier bijna niemand, en in ieder geval niemand die ik tegenkwam. Ook al stemmen ze straks links of seculier, ze gaan allemaal naar moskee of kerk. Maar vanavond had u ze niet kunnen onderscheiden van onze eigen yuppen. Nou ja, behalve dan dat er geen bier op tafel stond. Ze werken als broker, voor Microsoft, als eigenaar van het reisbureau, als engineer of leraar Engels.

Ook wel grappig, het is hier ‘s avonds nu koud, zeker na de omslag van gisteren. Wij zouden lekker naar binnen gaan, maar zij zitten op het terras, te bibberen. Als ik een opmerking maak over de kou is het steevast: maar in jouw land is het toch veel kouder? Ja, is mijn antwoord dan, en daarom ben ik hier. En bovendien gaan wij met dit weer gewoon binnen zitten. Ja, daar heb ik een punt. Bij het afscheid van verschillende kanten de vraag wanneer we elkaar weer zullen ontmoeten, voor ik definitief vertrek naar Nederland. Kom daar eens om, oplettend lezertje, ik schat de gemiddelde leeftijd van mijn reisgenoten op 26-30. Dat ik twee keer zo oud ben kan ze geen zier schelen, als je hartje maar jong is!