Toekijken

Twee reacties op mijn vraag om mogelijke hulp voor slachtoffers met een oogtrauma. Dat gaat nog niet hard, maar we gaan dapper door. Dit beeld is van Dr Ahmed Harara, de martelaar die symbool staat voor deze revolutie, zoals Khaled Said voor die van januari. Vandaag vers gemaakt op de muur tegenover het kabinetsgebouw.

A zei het terecht toen ik hem vroeg wie er volgend jaar of over tien jaar nog voor hem zal zijn, hem de krant zal voorlezen als Egypte weer tot rust en hopelijk democratie is gekomen. Hij verwacht dat H dan een held zal zijn nog steeds, maar de anderen, de onbekenden, de jongens van de onderlaag, de jongens zonder graad of universitaire opleiding, die lopen veel meer risico vergeten te zijn, en aan hun lot overgelaten.

Dus als u nog kansen ziet te helpen, laat het snel weten: ik ben hier nog een week.

Graffiti

De kunstenaars van de vrijheid en de revolutie zijn vertrokken bij KFC maar duiken overal op. Op de muren van Mohammed Mahmoud Straat grote portretten van mensen die hun oog verloren of beschadigden in de strijd, of alleen afplakten in solidariteit wellicht. Voor het Kabinet wordt de sit-in drukker, waar die op het plein rustiger wordt. Een gevaarlijke plek, als ratten in de val als het leger besluit in te grijpen. Maar wel een waar het gewone publiek er nauwelijks last van heeft en je zichtbaar ben voor je opponent. Men is er nog niet uit of Tahrir verlaten en vrijgegeven moet worden, er zijn voor- en nadelen. Alles heeft hier, zoals overal, twee kanten. Sommigen zijn ontmoedigd door de uitslagen van de verkiezingen, anderen zeggen terecht: we hebben toch maar mooi al die stemmen binnengehaald na slechts drie maanden voorbereiding als nieuwe partijen, zonder geld, zonder hulp van buitenaf. Dat geeft vertrouwen voor de toekomst.

Welk beeld ik moest kiezen voor dit blog viel niet mee, nu ik weer een camera heb maak ik weer plaatjes bij de vleet en de nieuwe beelden schieten elke dag omhoog op de muren en pleinen. Deze dus maar, van een kunstenaar met wie ik een lang gesprek had, en die graag wilde weten wat ik er van vond. Deze trein met martelaren gaat rechtstreeks naar het paradijs. Vanuit hun kisten roepen de slachtoffers nog een keer dat het hen niet om het geweld ging, maar om de vrijheid en de eenheid van het land.

Afbouwen

Zo heb je drie hele maanden voor je om een stad te leren kennen, zo zijn er nog maar tien dagen voor je moet vertrekken. Terwijl ik nog zoveel moet zien en ontdekken, terwijl ik hier nu dagelijks nieuwe interessante mensen leer kennen, terwijl ik nog lang geen Egyptisch, laat staan Arabisch spreek, moet ik al zaken regelen om mijn spullen thuis te krijgen, moet ik plannen om mensen nog een keer te zien, moet ik cadeautjes in slaan voor thuis straks, rond de kerst.

Hoe afscheid te nemen van mensen die zo open en vrij hun leven met je wilde delen, hun ideeën en hun hoop en vrees voor de toekomst. Hoe afscheid te nemen van mensen die de afgelopen weken met je optrokken, door dik en dun. Dat zal zeker niet mee vallen. Ik ga er nog even het beste van maken, er uit halen wat er nog in zit. De tegenstellingen van Cairo nog eens uitbuiten met een bezoek aan Tahrir en een Christmas Carrol Singing avond in de Britse Club. En weer proberen of ik iets kan doen voor de slachtoffers van Mohammed Mahmoud Street. Een straat waar nu mensen langs de muur lopen, foto’s maken, gluren naar de overkant en zich laten vastleggen op de plek waar minstens veertig mensen het leven lieten. Sommigen in de oprechte verwachting dat hun inspanning zou leiden naar een beter Egypte. Hopelijk niet vergeefs.

Leger

Leger, maar niet dat van die schietende mannen, oplettend lezertje. Leger op het plein met tenten, de randen worden leger, men trekt zich terug op het midden. De kunstenaars en het hospitaal hebben de stoep voor Kentucky verlaten, een teken voor mij dat het langzaam op zijn eind loopt. De politiek van niet bewegen van Tantawi lijkt te werken. Wel hoorde ik al zeggen dat de volgende datum voor de derde revolutie al bekend is. Het lijkt me dat nu even moet worden afgewacht wat er uit de verkiezingen voor het parlement en de shura komt, en zeker wat er in Juni gebeurt, als dan in ieder geval de president gekozen wordt, zoals nu beloofd. Het land heeft een adempauze nodig. Vanavond sprak ik iemand die bezig was een tv kanaal op te zetten. Investeerders trokken zich terug, cash geld werd schaars, eigendommen werden verkocht. Kijken of men het geduld heeft af te wachten aan de ene kant, en de wijsheid om de juiste weg in te slaan en een paar goede maatregelen te nemen aan de andere kant. De afgelopen weken hebben mij een goed inzicht gegeven aan waar het aan mankeert hier en daar. Allemaal op te lossen, met goede wil, inzet en energie.

Sit-in

Opvallend minder tenten vandaag op het plein, na twee weken actie voeren. Nu de verkiezingen zo duidelijk zijn verliezen sommigen de moed. Anderen gaan onverdroten door, en de discussies op het plein zijn alom tegenwoordig. Voor het kabinetsgebouw is een tweede sit-in, en daar stonden de kisten die vrijdag gebruikt werden. De meesten voorzien van een afbeelding van een van de slachtoffers. Er waren minder kisten dan slachtoffers, geen idee wat daaraan ten grondslag ligt, degen die ik het vroeg sprak goed Arabisch. De media zoeken nog een plaatje, een enkele reporter is vasthoudend om een verhaal compleet te krijgen. Dat valt niet mee, het zal inherent zijn aan een situatie als de huidige dat er veel verwarring, veel onduidelijkheid is en veel geruchten en wantrouwen rondgaan. Onder die slachtoffers op de kisten een vrouw, een arts, Een van de drie artsen die omkwamen in hun pogingen anderen te helpen.

Kerst

Ik weet dat overmorgen Sinterklaas weer zijn verjaardag viert, omdat ik af en toe tweets over hem tegenkom. Kerst is voor ons iets wat komt na de herfst, in de kou en de regen, als het akelig donker wordt in de namiddagen. Het is niet iets dat hoort bij lekker warm najaarsweer, en zeker niet iets waar Cairo je aan doet denken. Toch doen ze hier aan kerst, voor zover ze geen Moslims zijn. In sommige winkels is dus volop Kerstsfeer te koop. Het doet bizar aan door de omgeving, het doet bizar aan door het feit dat er verderop nog een revolutie op volmaken wacht. Twee werelden, die van de strijd en die van de vrede. Gesymboliseerd door een gezellig dikke kerstman. Tijd dat ik thuiskom.

Voor haar

Het zal wel even duren voor Egypte een goed werkende democratie heeft. Het zal wel even duren voor dit een land is waar je een waardig bestaan kunt opbouwen, als je een beetje je best doet. Het zal wel even duren voordat onderwijs en gezondheidszorg goed geregeld zijn, voor de armoede is bestreden en de werkloosheid. Het zal wel even duren voor iedereen behoorlijk is gehuisvest en men niet meer bang hoeft te zijn voor folteringen in politiecellen. Het zal wel even duren, maar veel actievoerders hier blijven optimistisch. Het moet kunnen, met zoveel jongeren die de goede kant op willen, met zoveel geld dat binnenkomt om beter te gebruiken dan in het verleden. Zo niet voor de vijftigjarige optimist waar ik vandaag mee sprak, wiens hele gezin actievoert, dan toch voor dit meisje, op de schouders van haar vader.

Ze nemen hun kinderen mee naar de demonstraties. niet zonder risico, maar vaak een bewuste keuze. Zodat ze kunnen zien hoe de toekomst begon.

Toekijken

Daar ligt hij dan voor iedereen om over hem heen te lopen. De militair die op film werd vastgelegd terwijl hij schoot op demonstranten. Gericht schoot, op de ogen. Men feliciteerde hem er mee. Nu is hij opgepakt, als dader. Omdat hij niet de enige was, en er veel slachtoffers in de ogen zijn geraakt, lijkt opzet in het spel. De gevechten afgelopen week braken pas goed los toen het leger had geschoten op demonstranten die in de vorige revolutie gewond waren geraakt, zaterdag 19 november, terwijl ze een vreedzame actie hielden. Een van hen verloor in de januari revolutie een oog, en deze keer het andere oog. Zijn werk, tandarts, kan hij niet meer doen. Hij vertelde liever zijn zicht kwijt te zijn dan zijn hoofd niet op te kunnen houden. Overigens heeft hij meer verwondingen, bloeduitstortingen in hersenen en longen oa.

De foto van een van de daders lag vandaag dus op het plein. Dat lucht op misschien, zoals blijkt uit de uitdrukking van de man die hem en zijn collega’s hier voor honden uitmaakt. Maar de slachtoffers zijn er niet mee geholpen. Die hebben operaties nodig, en hulpmiddelen om nog een beetje een bestaan te kunnen hebben hierna.

Genoeg langs de kant staan toekijken hoe het gaat, dat democratie bouwen? Tijd voor actie dan? Wie weet waar we een dubbel geraakt slachtoffer kunnen helpen? Wie heeft ideeën, wie wil helpen? Meldt u zich bij mij : lindarosesmit@me.com

Arm

Verbeten schraapt ze haar hielen tegen de marmeren rand in het washok. Ze probeert haar voeten te wassen onder het magere straaltje water dat uit een van de vele kranen komt. De enige die water geeft, en dat is al meer dan de afgelopen twee dagen, toen er geen water was. Meer dan lastig hier, in de vrouwenafdeling van de Omar Makram Moskee. Dit is de enige moskee in de buurt, en de Koran schrijft voor dat je pas kunt bidden na de voorgeschreven wasrituelen. Onderbenen, onderarmen, gezicht en nek. Ze doet wat ze kan, met blote handen en het beetje water dat er is. Een Zuid-Franse camping dertig jaar geleden zou zich er voor geschaamd hebben. Als er geen water is, gebruik ik de wc van de kerk. Niet veel beter, maar een persoons, en altijd heet water.

Dat is waar armoede op neer komt. Nooit genoeg gelegenheid om echt schoon te worden, nooit zoals wij elke dag schone kleren, een wasmachine, een hete douche. En ook: in de massa dringen als er voedsel uitgedeeld wordt, zoals nu. Dat is eten wat voor de mensen op het Tahrir plein is bedoeld, maar sommige genootschappen gebruiken het ten bate van mensen in de buurt. Niet het oorspronkelijke doel misschien, maar wel waar deze revolutie over gaat: een behoorlijk bestaan, zonder gebrek, zonder angst, met enige waardigheid. Water uit de kraan, een school met echte leraren, voldoende voedsel, een baan als je van school komt. Politie waar je niet bang voor hoeft te zijn. Simpele dingen.