Armoede

Ik hoef het u niet te vertellen, oplettend lezertje, u weet het allang. Er is hier veel armoede. Dat is niet hetzelfde als: dit is een arm land. Er zijn hier forse inkomsten van olie en gas, er is het Suezkanaal, het toerisme en er is export van o.a. katoen. Maar het geld dat daarmee verdiend wordt komt niet overal en wordt zeker niet over de hele snel groeiende bevolking gelijkmatig verdeeld. De kloof tussen arm en rijk is hier veel forser dan bij ons, en de rijken zijn niet alleen veel rijker, de armen zijn veel armer.

Toch zie je hier niet heel veel echte bedelaars hier op straat, althans veel minder dan je zou kunnen verwachten in een stad van deze omvang. Veel mensen proberen met klusjes en heel kleine handeltjes het hoofd boven water te houden. Wat je veel ziet: pakjes papieren zakdoekjes verkopen. Het is natuurlijk bijna hetzelfde al bedelen, maar papieren zakdoekjes hebben we allemaal nodig. Ik sprak al over de kleine handelaren die van alles en nog wat verkopen in de metro of op straat. Het schiettentje voor een paar centen. Hier zeggen ze: wil je geld verdienen, begin een restaurant(je), dan verdien je altijd geld. Overal wordt brood verkocht, ook via het autoraampje. Ook zichtbaar als je goed kijkt, tekenen van mensen die niet echt op straat wonen maar ook niet in een huis. Ze gebruiken optrekjes, verlaten gebouwtjes. Je ziet een deken waar die niet hoort, er staat een stoel, een kind ligt te slapen op een onwaarschijnlijke plaats.

En af en toe zie je toch een glimp van de rauwe werkelijkheid, de armoede die zo groot is dat er geen camouflage meer mogelijk is.

De heel jonge kinderen die ‘s avonds laat diezelfde zakdoekjes nog verkopen aan automobilisten bij kruisingen. Ze komen nauwelijks tot aan het autoraampje, zo jong zijn ze. Niet veel, maar elk kind snijdt door de ziel. En dan was er nog die man op een kruising die auto’s die langs hem raasden aansprak met geheven handen om een bijdrage te krijgen. Hij stond daar midden op straat, de auto’s gingen vlak langs hem heen. Een keurig wit mutsje op en een lichtblauw hemd. Je had hem makkelijk over het hoofd kunnen zien; ook hij kwam nauwelijks tot het autoraampje. Hij stond met zijn romp direct op het asfalt, benen waren er niet.

Hashball

Ik heb me hier aangesloten bij de Cairo Hash House Harriers. Klinkt ernstig maar is het niet. Ze organiseren wekelijks een loop, met spoorzoeken en na afloop fun and friends. Een keer per jaar is er bal, en ik trof het. Dus afgelopen middag laat naar vriendin C en gepikt en gedreven, zoals een marine uitdrukking zegt, naar de plek aan de Nijl waar de Felloeka’s op ons lagen te wachten, met welkomstdrankje, comité en een roos voor de dames. Na een prachtig tochtje over de Nijl naar de andere kant, kwamen we aan op een open terrein omzoomd met hoge palmen, bananenplanten een dansvloer en prachtig gedekte tafels op het grasveld. De gebruikelijke feestelijkheden, met speeches, prijsuitreikingen, een verloting voor het goede doel en een uitstekende DJ. Echt heel laat werd het niet, maar voor je weer met de boot terug bent aan de overkant en dan thuis, is het midden in de nacht. Een ongekende rust op straat, je herkent gewoon je eigen wijk niet meer met al die lege ruimte en dichte winkels. Maar het allermooiste, buiten de vele vriendelijke mensen en het dansen deze avond: de maan was nog haast vol.

En die maan staat dan zo hoog aan de hemel dat je je hoofd in je nek moet leggen rond middernacht.

Politiek

Op het instituut bij de introductie werd ons op het hart gedrukt niet over politiek te praten met vreemden op straat. Dat valt nog niet mee, oplettend lezertje, want je wordt hier regelmatig aangesproken met de vraag wat je denkt van de revolutie en van de situatie nu. Ook vanmorgen in de metro was het weer raak. Een jonge vrouw sprak me aan, door me op een vrij plekje te wijzen, iets wat regelmatig gebeurt in het spitsuur. Daarna wilde ze graag weten waar ik vandaan kwam en wat ik hier deed. Zelf werkt zij bij een organisatie die microkredieten uitgeeft. Ze wist heel goed uit te leggen waarom dat zo’n goed idee was: je gaf een zachte lening, mensen konden een klein bedrijfje beginnen of in stand houden, en dat zou hen tot zelfstandige, trotse burgers maken. Helmaal mee eens. Dat soort initiatieven is hier hard nodig. Even een kaartje gevraagd in die overvolle trein, je weet maar nooit waar het goed voor is.

Ze vond ook dat al die stakingen en al dat ongeduld wel wat veel was van het goede. Maar dat er nodig wat moest veranderen was haar ook duidelijk: de corruptie, het egoxefsme, dat was alles niet in overeenstemming met de Islam. Beter een eerlijk man die niet volgens de Islam leefde dan iemand die de regels volgde maar niet eerlijk was, daar was Mohammed duidelijk in geweest. We konden het eens zijn: dat is in alle religies zo, maar soms lezen die mensen selectief.

Op de foto de tribune waar Sadat werd neergeschoten, want in de metro fotograferen, dat is erg lastig helaas.

Update demo

Terwijl ik hier mijn mail en tweets zit bij te werken komen de berichten binnen: het kabinet treedt af, of geeft zijn portefeuilles terug aan de SCAF. Een minister van financiën was al voorgegaan. De situatie werd natuurlijk ook onhoudbaar zoals Sandmonkey (lees die blogger) en Arabist (ook heel goed) al terecht meldden. De spelletjes van ingehuurde boeven aan laten vallen om je eigen spin te kunnen geven, zijn nu al te doorzichtig gespeeld. De Kopten zullen niet meer hun toevlucht zoeken in trouw aan het regime, wat in het verleden in ruil voor veiligheid nog wel eens gebeurde. Internationale steun is niet meer te vinden. Men vreesde nog voor uitstel van verkiezingen, maar ik denk in de lijn van Sandmonkey. Steeds duidelijker wordt het ook voor de gemiddelde Egyptenaar, die vaak afhankelijk is van een eenzijdige staatstelevisie voor zijn berichten, dat deze regering nog steeds niet echt is wat men in een democratisch land nodig heeft. De rol van het leger in Egypte is traditioneel groot. In een echte democratie is de rol van het leger: het beschermen van de veiligheid van alle burgers van het land. Niet minder, maar zeker niet meer.

Mijn Egyptische kennis, ‘de broer van’ en Kopt, is gelukkig veilig net als zijn familie en vrienden, maar hij bleek gisteren toen ik even kort langs ging om dat zeker te stellen, danig aangeslagen door de hele situatie. Ik zou nu eigenlijk graag naar Tahrir gaan, maar het lijkt me veiliger dat niet te doen. Ze schoten met scherp.

Laatste nieuws: een coalitie van partijen overweegt een boycot van de staatstelevisie en allen die daar reclame op maken. De staatstelevisie geeft toe te hebben gelogen over de dood van drie soldaten, die zijn er namelijk niet. Ze verzwegen de 17 doden die er toen al waren, maar die konden echt niet langer verdonkeremaand worden. Doodgereden door pantserwagens, waarvan beelden zijn, of neergeschoten.

 

Klasgenoten

Wat zit er zoal in een Arabische les in Cairo, oplettend lezertje/? Nou, om te beginnen zijn de meesten jong. Studenten of net afgestudeerd. Ze komen overal vandaan. In mijn klassen zitten Zweedse, Belgische, Nieuw Zeelandse, Italiaanse, Amerikaanse, Schotse, Estse, Duitse, Zwitserse, Algerijnse en dus een Nederlandse student. Waarom doen ze het? Er zijn er een paar met een Egyptische vader, die nu eindelijk de taal willen leren, of die buiten hun vaderland zijn groot geworden. Er zijn studenten MSA bij, die nu prima kunnen lezen en schrijven maar geen gesprek kunnen voeren. Er zijn journalisten en fotografen in de dop, die hier een toekomst zien in het midden-oosten. Er zijn er die in Palestina willen gaan werken, of aan de AUC willen studeren, de Amerikaanse Universiteit hier. Ze zijn hier een maand, drie maanden, een half jaar of een jaar. Stuk voor stuk slimme, vaak zeer serieuze jonge mensen, met al heel wat landen in hun koffertje. De nationaliteiten zoeken elkaar op, maar het mengt makkelijk. Hier en daar een wat oudere zoals ik. Dan gaat men er automatisch van uit dat je werkgever betaalt. In het geval van F. een Duitse ingenieur, zal dat wel zo zijn, hij was hier al vaker. In mijn geval: eigen schuld, dikke rekening. Maar wat een plezier hier tussen al die wereldburgers les te krijgen. Zoals een klasgenoot het samenvatte die geen gebrek aan zelfvertrouwen heeft: “we zijn slim, we zijn nieuwsgierig en ondernemend en we staan open voor andere culturen. We zijn excellent.”

Het Engelstalige meisje naast mij aan haar telefoon: “Nee, ik kom niet via Parijs terug, ik moet begin november in Duitsland zijn voor mijn stage daar, maar als ik nu toch nog iets anders tussendoor moet doen, moet ik even kijken hoe het met de lessen hier gaat. Ik bel je terug.”

Huismussen, die hebben ze hier helemaal niet.

Les

Ik had mij op het ergste voorbereid vandaag, en was extra vroeg vertrokken, om vooral niet te laat te komen. Stond ik nergens op een lijst, dus dat was maar goed ook, die extra tijd. Het viel mee. weliswaar moet ik nu in Egyptisch al die formules voor kennismaken weer op een andere manier leren, maar oefening baart kunst. Het Arabisch gaat in een tempo dat ik makkelijk kan bijbenen nog, maar er wordt nu klassikaal les gegeven en dus moet ik wennen aan sommige uitdrukkingen. Goed te merken ook dat men hier een ander boek gebruikt en dat er dus andere woorden zijn geleerd. Maar toen ik zojuist na de les met een cursist uit een geavanceerdere cursus sprak en zijn lessen zag bleek dat ik veel theorie al gehad heb. Maar dan het nog eigen maken en kunnen gebruiken, daar is de tijd voor nodig die ik nu heb. Dan ga ik nu even mijn huiswerk maken, voor ik mij in de metro stort.

Demo

Het viel gisteren niet mee te twitteren, oplettend lezertje. Mijn timeline liep vol met meldingen. Ik volg veel Tweeps hier in Egypte en ze hadden het druk. ‘s Middags reed ik rond vier uur ‘s middags langs Maspero, het kantoor van de staatstelevisie waar ik al een foto van liet zien hier. Het was vorige het toneel van demonstraties van Kopten tegen het afbranden van hun kerken en het feit dat ze moeilijk toestemming voor nieuwbouw en herstel krijgen. Ze eisten het aftreden van de gouverneur in een zuidelijke provincie. Nu stonden er ‘s middags weer wat mensen, ik schat een man/vrouw of dertig. Naast hen op de stoep in vol ornaat de plaatselijke ME, met helmen en schilden, schouder aan schouder. Het groepje demonstranten deed eigenlijk niets, stond van hen afgekeerd en riep wat leuzen. Ik vond de aanwezig troepen redelijk overdreven voor het aantal demonstranten. Toen ik thuis de televisie en het interent aanzette, las ik via mijn tweet-contacten dat de hel was losgebarsten en er toen al drie doden te betreuren waren. De hele avond en ook vandaag continue berichten op tv. Het dodental was vanmorgen toen in van huis vertrok 24. Vele tientallen gewonden. Ondertussen gaat het spinnen dan los. Wat is er gebeurd, wie zat er achter, wat is het doel? Waarom is dit zo uit de hand gelopen en hoe nu verder? Verklaringen van ministers en vice-premier op tv dat de eenheid bewaard moet worden. Een ingelaste vergadering van het kabinet over de nemen maatregelen. We mogen aannemen dat de noodtoestand weer gehandhaafd blijft na deze rellen. Ik denk dat we over een aantal jaren een boek moeten kopen waarin precies staat wat hier de oorzaak en aanleiding van was, en wie waarvoor verantwoordelijk moet worden gehouden. Zo kort voor de verkiezingen is dit in ieder geval geen goede ontwikkeling. Laten we hopen dat er de komende dagen niet nog meer slachtoffers vallen. We hebben martelaren genoeg hier om nog jaren vooruit te kunnen.

Beestjes

Kwam ik in Irak nog wel eens wat natuur tegen, hier zou je dat zo gauw niet verwachten. Toch heb ik af en toe een ontmoeting met een vlinder of een mier. De enkele kakkerlak moeten we ook niet vergeten. Mieren worden ook hier als lastig ervaren, ze zijn van ienie mini tot fors. Vandaag op weg naar huis werd er een hagedis of zoiets gevangen door een jongetje. De zak werd dichtgedraaid op een manier waar ik niet veel goeds van verwachtte en een mevrouw riep dat het beest haraam (onrein, slecht) was. Toen ik dat ontkende kreeg ik hem in de handen gedrukt. Voor ik kon bedenken wat ik met dat grappige beest met opgerolde staart en een kuif op zijn kop zou doen, meldde de oorspronkelijke vanger zich weer, hij wilde hem toch graag terug. Maar even had ik dus een hagedis (ik vond hem meer op een kameleon lijken). Doen ze hier aan huisdieren? Nou en of. Overal lopen katten, of liggen ze dood langs de straat. Kleine magere beestjes met kort haar. De katten die in huis gehouden worden hebben langere haren en zijn te koop bij de dierenwinkels op de hoek van een straat die ik ook passeer op weg naar de metro, gelijk een stuk of drie. Niet alleen katten, maar ook nesten jonge honden bieden ze aan. Parkieten, kanaries en agaponissen, ara’s, duiven plus hun kooien en voer staan op de stoep. Voor wie iets aparts wil staan er ook nog een paar aapjes. De honden zijn eigenlijk een vreemd fenomeen in dit land, het hoort hier eigenlijk niet, een hond in huis te hebben. Ze worden dan ook vaak op het dak gehouden, hoorde ik, en sommigen laten ze niet uit, maar hebben een plek in huis waar ze kranten neerleggen. De badkamer bijvoorbeeld. Een paar weken terug zag ik een meisje met een jong katje op de arm de metro in gaan, het beestje goed beetpakkend bij een pootje zodat hij niet weg zou springen. Samen met die hagedissen en de heel grote libellen die je hier ziet vliegen dus best veel natuur in deze wereldstad.

#25jan

Wilt u hier nog een vertaling bij, oplettend lezertje, of is het beeld zo ook sterk genoeg? De graffiti hier, althans die met de revolutie te maken heeft, is van hoog niveau. Er is dan ook een speciale groep mee bezig. Vaak heel goed vormgegeven stencils gebruiken ze en meestal laten ze aan duidelijkheid niets te wensen over. Hoewel A gisteravond een aantal niet kon lezen, die waren kennelijk te gedetailleerd om leesbaar te blijven. Maar hier zien we dus de huidige president van Syrië met een kleine aanpassing en zijn naam staat onder die van de oorspronkelijke snordrager.

Weer naar school

Althans, dat dacht ik oplettend lezertje, dat het vandaag mijn eerste cursusdag zou zijn. We werden echter alleen getest en ingedeeld, en kregen een uitleg van tien minuten over wat en hoe in Cairo. Voor zowel het standaard Arabisch als het Egyptisch zat ik tussen niveau een en twee of tegen twee aan. Besloten gewoon voor goud te gaan en in niveau twee in te stappen. Gewoon even doorpakken dan lukt het wel. Daarna een paar uur op het snelle en gratis internet van het instituut gezeten. In Mohandiseen geluncht in een lokaal restaurant. Deze wijk is oorspronkelijk gebouwd voor ingenieurs (muhandis is ingenieur). Hier komen weinig tot geen buitenlanders en al helemaal geen toeristen. Dat heeft als voordeel dat de menukaart in het Arabisch is. Iets besteld waarin ik meende te herkennen dat er kip, tomaat en brood in zat. Inderdaad, ik kreeg een broodje met heerlijk gebraden kip, vers voor mij gemaakt zo te proeven en aan de wachttijd te oordelen. Glaasje limonade er bij (de echte citroen dus) en nog een stukje gelopen. Uiteindelijk toch maar een taxi gepakt, maar die schoot niet echt op, want inmiddels was het spitsuur losgebarsten. Dan maar een paar stations vroeger met de metro. Dat is sneller maar weer zeer, zeer vol. Dat geeft soms hilarische taferelen bij uit- en instappen. Op een geven moment stond ik zelfs even met een baby op de arm. Vrouwen zijn dan toch ook wel leuke wezens, de blikken over en weer als er een onaangepast gedrag vertoont zijn goud waard en verder bezit een ieder haar ziel in lijdzaamheid. Dus vanaf nu zien mijn werkdagen van zondag tot en met donderdag er zo uit: Half zeven opstaan, half acht of nog iets eerder de deur uit. Stukje lopen, gratis sauna en massage gedurende de drie kwartier met de metro. Taxi zoeken en een ritje van tien minuten. Les, lunch, les. En dan, heb ik besloten, maak ik mijn huiswerk daar, zodat ik in een wat rustiger metro naar huis kan. Want hoewel we vandaag geen les hadden, was ik gevloerd toen ik thuis kwam.