Of ik nooit weg geweest ben, oplettend lezertje. Weer middenin het werk, na drie weken afwezigheid. Er is veel veranderd en toch is alles hetzelfde gebleven. Collega’s komen en gaan, vakantie of anders.  Tijdens mijn afwezigheid weer veranderingen in onze internetstructuur, zodat ik pas vanmorgen om elf uur al mijn post op de laptop binnen had. Daarna schiften, lezen en bewaren, achter info aan, bijpraten met collega’s. Orde scheppen in de chaos. Ook mijn Ipod weer aan de praat gekregen na een beetje doorvragen, ook die lag er natuurlijk uit. Maar volop inspiratie voor blogjes hier die de komende dagen weer met de regelmaat van de klok gaan verschijnen. Over bijzondere dagen die hier zijn op het moment, over de levende en dode natuur die ik aantrof, over alles wat er kwam en ging. Foto’s ga ik ook nog plaatsen en als het ven mee zit een nieuw album over Amman. Dus blijf vooral volgen.

Toen wij nog in berenvellen (of hertenvellen) rondliepen was het Midden Oosten al bewoond en beschaafd. Grote culturen ontwikkelden zich in deze regio en gingen weer ten onder. De Citadel van Amman, gebouwd op de top van een van de heuvelen waarop deze miljoenenstad is gebouwd, is getuige geweest van al die culturen. Al meer dan 7000 jaar bewoond, en alle bewoners, van neolithicum tot nu, lieten hun sporen na. Genoeg om een aangename middag rond te banjeren. Een frisse zon om de foto’s maximaal te belichten, een temperatuur waarbij de plaatselijke bevolking de winterjas op zoekt maar een beetje Hollander het jasje in de taxi laat liggen. Kers op de taart: een aantal originele Dode Zee rollen in het museum dat hier ook is gevestigd. Afgerond met wat rondwandelen in de oude stad en wat moskeeën en kerken fotograferen. Zo’n dagje Limbo, tussen vakantie en werk in, is hier best uit te houden.

Dode Zee rol in het museum in de Citadel

De toren van de oudste Moskee, in de oude stad

Granaatappelstalletje op de markt rond de moskee

Het Romeinse theater midden in de stad

En wat, oplettend lezertje, zag ik op het scherm voorbij komen, terwijl ik van een laatste kopje thee genoot op Schiphol? De Burj Dubai, dat hotel in de vorm van een zeil. Been there, done that! Het verlof zit er weer op. Hectisch, rommelig, gezellig, hartverwarmend bij tijden. Door de buren uitgezwaaid in de vrieskou. Een zondag als Dickens figuur in het mooie plaatsje Graft-De Rijp meegemaakt voor ik de woestijn weer in ga. Ondanks de dure lichte nieuwe koffers toch weer overgewicht op Schiphol, maar vriendelijke stewardessen die mij overpaktips gaven. Die ken ik natuurlijk ook, maar je probeert toch altijd zoveel mogelijk in je koffer op wieltjes te krijgen natuurlijk. Goed, het is allemaal weer meegemaakt, en het is allemaal weer ingepakt. Een handjevol vroege kerstkaarten gaat mee de woestijn in, en verder veel theelichtjes en ander spul ter verhoging van de kerstsfeer. Ik heb al op de vreemdste en lastigste plaatsen kerst gevierd, dit keer zal het dus ook wel lukken. Hen enige dat niet is gelukt: de voetbal mascotte. Ik was er heilig van overtuigd dat dat een oranje leeuw zou moeten zijn. Schijnt ook nog ergens rond te waren in de vorm van Loeki, maar ik vond hem nog nergens. Lounge 2 schijnt er een te hebben, dus daar spoed ik mij straks heen. Dan door naar Amman, waar het tien graden schijnt te zijn. Nog even daar genieten van de rust en het niets hoeven, geen werk en geen vakantie. Limbo in Jordanië. U hoort weer van mij als ik in  Basrah ben

Nog even en het verlof zit er weer op, oplettend lezertje. Nog een dag en ik neem het vliegtuig weer naar Amman en vandaar op enig moment weer naar Basrah. De optimistisch aangeschafte kerstattributen liggen voor een deel in de koffer en voor een ander deel liggen ze te wachten op de kerst volgend jaar ergens. De rookworsten gaan het niet halen, die moeten thuisblijven, en ook mijn trimvest past nergens meer in. Dat wordt dus huren de volgende duikvakantie. Je moet een beetje je prioriteiten stellen natuurlijk. Na een hectische eerste week was er de tweede week tijd voor cultuur. Twee theatervoorstellingen en een concert bijgewoond met familie en vrienden. Daar ontmoet je dan ook weer heel veel vrienden en bekenden. Iedere voorstelling deze week was een beleving, ik trof het. Sommige voorstellingen door professionals, maar ook een door amateurs. Mensen die in hun vrije tijd alles geven voor de kunst. Begeleid door beroepsmusici. Die ook ooit als amateur, liefhebber, begonnen zijn. Die amateur voorstelling was trouwens geheel vrij van overheidssteun, de zangers, het publiek en een enkele sponsor zorgen met elkaar voor een prachtige avond. Maar ooit zijn ze allemaal ergens begonnen in een traject van scholing, dat voor een groot deel door de staat is betaald. Een investering in de toekomst, dat soort instellingen. Zal het er nog zijn, als ik terug kom, of is het dan allemaal de nek omgedraaid door kortzichtige bezuinigingen? Natuurlijk, alles kan altijd efficiënter. Maar onze samenleving loopt zo lekker omdat we met elkaar dit soort dingen kunnen doen, omdat we de jacht op de hap en het dak boven het hoofd, het naakte overleven, voorbij zijn. Al vele eeuwen geleden had de mens dat door. Een grot, een vuur en vlees voor de winter en daarna ga je elkaar verhalen vertellen en afbeeldingen maken om een en ander te verwerken en een plek te geven. Misschien moeten we onze bestuurders eens een weekendje in zo’n grot laten doorbrengen. Kunnen ze elkaar verhalen vertellen. Misschien begrijpen ze dan weer waar het over gaat, waar ze het voor doen. Als onderwijs, gezondheidszorg, cultuur,  het niet waard zijn gesteund te worden, waar doen we het dan allemaal voor?

Ik weet niet hoe het met u is, oplettend lezertje, maar ik houd van Arabische muziek. Slangenmuziek vaak, heerlijk om op te dansen. Het wordt gelukkig nog overal gemaakt, gespeeld en gezongen. Op MTV Arabia zie je mooie mixen van westerse pop en oosterse muziek. Met bijpassende clips die u zouden verbazen misschien, opgenomen in Turkije vaak. Maar ook de klassieke Arabische muziek is het aanhoren waard. Het is er uiteraard in soorten, maar als je wat rond luistert kom je vast iets tegen dat je aanstaat.

In Egypte had je Oum Kalsoum, de moeder van het lied. Zij bracht zalen vol mensen tot tranen met haar zang. Ze is al jaren dood, maar haar muziek is nog steeds gewild, en iedereen kent haar. Ze werd begeleid door een orkest met daarin de Oud. De Oud maakt vaak deel uit van zo’n orkest, maar wordt ook solo gebruikt. Het is een luitachtig instrument, met een fraaie bolle vorm, opgebouwd uit stroken hout. Als ze goed gemaakt zijn maken ze niet alleen mooie muziek, ze zien er ook prachtig uit. Er zijn twee landen beroemd om de kwaliteit van hun Ouds: Bahrain en Irak. Ja, ik wist het ook niet tot een van mijn collega’s het me vertelde. Ik was namelijk op zoek naar een Oud, het leek me een leuk souvenir van een jaar Irak. Tien jaar terug had ik waarschijnlijk zonder veel moeite een handgemaakte, ter plaatse geproduceerde Oud in Basrah kunnen bemachtigen, er waren Oud-makers in de stad. Nu wonen er nog Oud-makers in Bagdad, en in Basrah kun je met een beetje zoeken misschien nog wel een Oud vinden, maar gemaakt worden ze niet meer. Dat is toch vreemd zou je denken, als het in Bagdad nog gebeurt waarom dan niet in Basrah? Omdat Basrah in het zuiden van Irak ligt, en erg onder de invloed verkeert van de orthodoxe stromingen uit het oosten. Als je maar orthodox genoeg bent is er altijd wel iets waar mensen plezier aan hebben dat verboden wordt. Beelden en schilderijen bijvoorbeeld, zijn bij een aantal grote religies verboden.  Kerkmuziek is vaak de enige muziek die toegestaan is. TV kijken is ook zo iets wat door sommigen niet gedaan wordt uit overtuiging. Nu goed, als je niet wilt hoef je niet, zing niet, of alleen psalmen, kijk niet, of luister niet naar wat je denkt dat je god je verboden heeft. Maar de fanatici, de mensen die vinden dat ze de enige waarheid in pacht hebben, willen niet alleen zelf niet genieten, maar verbieden het ook anderen. Zo werd dus de muziek belaagd, en daarmee de muzikanten en de muziekinstrumentmakers.. Nu kun je van je vak houden, maar er aan ten onder gaan, dat gaat velen toch te ver. Dus de instrumentmakers zochten een ander beroep of een andere plek om zich te vestigen. En zo verdween de Oud uit Basrah. Hij is voorlopig nog niet terug.

Als je veel in het buitenland zit, zoals ik momenteel, kun je niet zonder internationale betaalmiddelen. Alles is via internet te koop. Dus een Mastercard of Visacard is dan wel handig. Alles wat je kopen wilt, kun je zo betalen, met die kaarten. Vuurwerk? Knal er lustig op los. Veel te veel whisky van een goed merk? Vervet gerust je lever. Een snuifje links of rechts? Je kaart is er goed voor. Een juffrouw op bestelling? Visa. Kinderporno? Betaal met kaart of Paypal of Ideal. No questions asked. Iedere drugsbaron of wapenhandelaar kan met zijn card zijn penthouse betalen en alles wat hij daar verder uit wil halen. Iedere smokkelaar, iedere corrupte bouwbaron. Visa of Mastercard, ik heb nergens in hun contract gelezen dat je er alleen legale zaken mee mag betalen, of dat je er alleen wit geld mee uit mag geven. Zolang jij je rekening braaf iedere maand voldoet krijg je steeds meer tegoed. Bij de echt slechte jongens is een goldcard niets, dat moet wel platinum of erger worden. Pecunia non olet immers.

Maar als u Wikileak wilt steunen, dan gaat Visa of Mastercard voor mij beslissen of dat wel kan. Dan gooien ze de tent dicht. Ik zal hier niet oproepen tot welke actie ook maar, hacken is verboden. Maar iets minder schijnheiligheid, iets minder politiek correct, of juist het tegengestelde: alleen een card voor brave mensen. Dat is misschien nog wel het handigste. Geen foute zakenman meer die uit de voeten kan. Imagine: a clean card. It’s easy if you try.

Regelmatig vraagt men mij, oplettend lezertje, of ik het wel red, zo tussen al die Moslims. Moet ik een hoofddoekje, word ik wel geaccepteerd als niet Moslim, word ik wel geaccepteerd als vrouw? Wie dit log regelmatig leest, weet dat ik mij wel enigszins aanpas (geen blote armen) maar niet heel veel, dat ik zeg wat ik denk, hier en daar, en dat ik volledig geaccepteerd word. Het feit dat het gevraagd wordt, geeft aan dat men twijfelt aan die acceptatie, aan tolerantie. Want ja, Moslims, waren dat niet die intolerante terroristen uit het oosten? Nee, dat zijn het niet. Ik twitterde al eens: we gaan steeds meer op landen als Irak lijken. Een regering samenstellen duurt erg lang, de partijen zijn versplinterd, om maar eens wat te noemen. Tolerant? Dat zijn we al lang niet meer als u het mij vraagt. Deze week stemt de Tweede Kamer onder andere over een verbod op ritueel slachten. Het boerkaverbod wordt serieus voorgesteld. Voor een inburgeringscursus gezakte vluchtelingen willen we uitzetten (ja wel, dat willen we echt, wie te dom is of te oud heeft kennelijk geen recht op bescherming). 

In Irak durft niet altijd iedereen vrijuit zijn mening te geven, al gaat het beter. Ook daar kunnen wij nu niet meer bogen dat wij het vrije westen zijn. Assange, de oprichter van Wikileaks, is gearresteerd in Groot-Brittanie, op een aanklacht van verkrachting in Zweden. Voor je bij interpol gezocht wordt, moet er echt wel iets gebeuren, een verkrachting valt daar zelden onder. Hoe je ook mag denken over de wijze waarop Assange ons nu begraaft onder de documenten: hem willen arresteren of op tv oproepen om hem door de staat te laten ombrengen, zoals in de VS gebeurt, heeft weinig met het vrije woord te maken. Vrijheid is mooi, moet de gedachte zijn, maar alleen als het ons uitkomt. Wikileaks brengt levens in gevaar, is het argument. Een oorlog brengt ook levens in gevaar, maar dan telt het niet.

Ik houd het scherp in de gaten en zal me hier en op Twitter laten horen als het fout dreigt te gaan. Doet u dat ook maar. Dan houden we het vrije westen misschien echt vrij.

Een jaar in het buitenland is leuk om te doen, oplettend lezertje, maar er moet wel wat geregeld worden. Je laat alles achter: je huis, je tuin, je brievenbus. In mijn geval een huis waar niemand dan meer zit. Dat kun je niet alleen, daar heb je mensen voor nodig die je helpen, de boel in de gaten houden, de post uit de brievenbus halen, en helpen met het oplossen van onverwachte problemen, als jij zelf te ver weg zit. Die mensen heb ik gelukkig in de personen van mijn buren. Geen moeite is ze te veel, de post ligt keurig in stapeltjes voor me klaar als ik terug kom, als het nodig is worden zelfs pakjes aangenomen, rekeningen betaald en noem het maar op. Goud waard, zulke buren. Toen ik thuis kwam stonden er zelfs bloemen, er is sneeuw geschoven en de auto is aangeduwd. Dit weekend kreeg ik ook nog chocoladeletters en een prachtig gedicht. Een goede buur is in dit geval dus een nabije vriend. Vandaag de gelegenheid ze in het zonnetje te zetten, want zonder hun zou het lastig worden. Bij deze dus: Ben en Ria, heel, heel hartelijk bedankt voor alle hulp en moeite!

Toen ik afgelopen verlof naar Nederland kwam, in augustus, was het verschil in temperatuur met Basrah ongeveer dertig graden, oplettend lezertje. Nu ik in december met verlof naar Nederland kom is het verschil weer dertig graden. Met dit verschil dat het in Nederland nu onder nul is. Regelmatig wordt mij dus gevraagd: moet je niet wennen? Ja, ongeveer net zo veel als alle Nederlanders die van een nazomer in hartje winter belandend. Waar liggen de handschoenen, waar is het ijskrabbertje? (met een huurauto is dat in ieder geval geregeld). Het is echt niet zo dat je na zes maanden mooi weer niet meer tegen een Hollandse winter kunt. Eerlijk gezegd: ik geniet. Afgelopen winter was er ook een met veel sneeuw en af ent toe overlast op weg naar het werk, maar ik rijd altijd nog liever door een sneeuwlandschap dan door regen en wind, en zo vaak gebeurt het niet dat we sneeuw hebben die iets voor stelt. Dus maak ik overal plaatjes van dit winterweer, om in Basrah aan de collega’s te laten zien. Die zich geen voorstelling kunnen maken van een auto die uit de sneeuw gegraven moet worden, of struiken die bezwijken onder de vracht. Kinderen die sleetje rijden van de dijk, kinderen die op het ijs lopen om te zien of het al houdt. Het zal snel genoeg weer over zijn, voor ik het weet zit ik weer in het stof. Voor mij mag de winter deze week nog wel duren.

Wat zijn wij toch een grappig volkje. Waar anderen serieus Thanksgiving vieren, of onder de kerstboom de heer prijzen, hebben wij Sinterklaas. Inmiddels een olijke grijsaard, met grappige assistenten in alle kleuren van de regenboog, zelfs zwart. Meestal een feest voor kinderen, maar ook volwassenen mogen toch graag nog activiteiten ontplooien.  Inmiddels zijn er in mijn familie geen kinderen in Sinterklaas leeftijd, te klein of te groot of te ver weg. Toch vierde ik vanavond Sinterklaas. Bij wildvreemde mensen die gastvrij hun huis open stelden voor vrienden en vrienden van vrienden (waaronder ik dus). Allereerst een uitgebreide koude en warme tapas maaltijd die voor het dubbele aantal gasten ruim voldoende was geweest. Toen werd er via een ingewikkelde dobbel formule gegoocheld met cadeautjes. Allemaal vijf cadeautjes meenemen met een totale maximale waarde van x8010 en via de dobbelsteen verhuisden die cadeautjes van hot naar haar, werden er opdrachten utgevoerd, uitgepakt, geruild en gestolen. Aan het einde van de avond ging er een wekker en mocht je de cadeautjes onder je stoel houden. Ik was net verhuisd van een stoel met twee, naar en stoel met negen cadeautjes. Na een drukke ruilhandel ging iedereen naar huis met de cadeautjes die hij/zijwilde. De auto kreeg ik na enig doorzetten nog uit de sneeuw ook. De garage van mijn huis heb ik niet kunnen bereiken, de sneeuw was te diep, het pad inmiddels te smal. Het is lang geleden dat ik tot over de enkels in de sneeuw liep, maar vanavond was dat het geval. Het enige wat er aan ontbrak was de geur van een houthaard, om helemaal in Oostenrijkse kerstsferen te raken. Wedden dat het dan in Nederland inmiddels weer warm water heeft geregend? Mijn kerst zal niet wit zijn, in ieder geval, hooguit geel van het stof.  Maar mijn feestdagen stemming heeft vanavond een flinke boost gekregen. Ik zei het al, wij zijn een grappig volkje.